Apple sản xuất 25% iPhone tại Ấn Độ: Chiến lược thoát Trung Quốc

Năm 2025, Apple chính thức sản xuất 55 triệu chiếc iPhone tại Ấn Độ, chiếm đúng 25% tổng sản lượng toàn cầu. Bloomberg xác nhận con số này và đây cũng là điều mà JPMorgan đã dự báo từ năm 2022. Không phải ngẫu nhiên mà cột mốc này xảy ra đúng thời điểm căng thẳng thương mại Mỹ–Trung leo thang, chương trình trợ cấp của chính phủ Ấn Độ sắp hết hạn, và Tổng thống Trump vừa cảnh báo Tim Cook tại một hội nghị ở Doha. Đằng sau con số 25% là cả một chiến lược địa chính trị phức tạp mà Apple đã chuẩn bị suốt gần một thập kỷ.

Apple sản xuất 25% iPhone tại Ấn Độ - cột mốc lịch sử trong chiến lược thoát Trung Quốc - Nguồn từ Phong Vũ

Con số 25%: Cột mốc lịch sử Apple đạt được tại Ấn Độ

Từ 36 triệu chiếc năm 2024 lên 55 triệu chiếc năm 2025, tốc độ tăng trưởng sản lượng iPhone tại Ấn Độ đạt 53% theo năm, theo số liệu từ BBW.vn và Báo Phú Thọ. Trên nền tổng sản lượng iPhone toàn cầu ước tính 220–230 triệu thiết bị mỗi năm, con số 55 triệu chiếc tương đương đúng 1/4 tổng sản lượng.

Điều khiến cột mốc này có trọng lượng hơn thông thường là nó không đến từ một quyết định bất ngờ. Năm 2023, Bộ trưởng Thương mại Ấn Độ đã công khai tuyên bố mục tiêu nâng tỷ trọng sản xuất iPhone nội địa từ 6% lên 25% vào năm 2025. Mục tiêu đó đã hoàn thành đúng hạn, theo VietnamNet. Đây là bằng chứng rõ ràng nhất rằng chiến lược của Apple tại Ấn Độ không phải phản ứng tình thế mà là kế hoạch có lộ trình cụ thể.

Với người dùng cuối, điểm đáng chú ý là sự dịch chuyển này không chỉ ảnh hưởng đến các phiên bản iPhone phổ thông. Ấn Độ hiện lắp ráp toàn bộ các phiên bản iPhone 17, bao gồm cả dòng Pro và Pro Max, điều chưa từng xảy ra với bất kỳ quốc gia nào ngoài Trung Quốc, theo thông tin từ BBW.vn và Báo Đầu Tư năm 2026.

Cứ 4 iPhone toàn cầu lại có 1 chiếc Made in India - Trung Quốc mất dần vị thế - Nguồn từ VietnamNet

Hành trình 9 năm: Từ iPhone SE cũ đến iPhone 17 Pro Max

Apple không chuyển dịch sản xuất trong một sớm một chiều. Điểm khởi đầu là tháng 5/2017, khi Apple hợp tác chính thức với Wistron để lắp ráp iPhone SE tại Ấn Độ, theo VietnamNet. Thời điểm đó, mục tiêu chủ yếu là tránh thuế nhập khẩu cao tại thị trường nội địa Ấn Độ và tiếp cận người tiêu dùng địa phương với giá tốt hơn.

Bước ngoặt thực sự đến vào năm 2022. Sau khi đại dịch COVID-19 làm gián đoạn nghiêm trọng dây chuyền lắp ráp iPhone 14 tại Trung Quốc, Apple tăng tốc mạnh mẽ kế hoạch đa dạng hóa địa điểm sản xuất. Ấn Độ không còn chỉ là thị trường tiêu thụ mà trở thành một trung tâm sản xuất phục vụ xuất khẩu toàn cầu.

Ba nhà sản xuất chủ lực tại Ấn Độ hiện bao gồm Foxconn, Tata Electronics và Pegatron. Trong đó, Tata Electronics nổi lên như một nhân tố địa phương quan trọng, phản ánh tham vọng của Ấn Độ muốn xây dựng năng lực sản xuất điện tử nội sinh, không chỉ thuần túy phụ thuộc vào các đối tác Đài Loan hay Trung Quốc. Theo số liệu từ VietnamNet, các nhà cung cấp của Apple đã đầu tư tổng cộng 16 tỷ USD để dịch chuyển chuỗi cung ứng ra khỏi Trung Quốc tính đến tháng 1/2024.

iPhone 17 - dòng sản phẩm đầu tiên được lắp ráp hoàn toàn tại Ấn Độ kể cả bản Pro và Pro Max - Nguồn từ BBW.vn / Bloomberg

Vì sao Apple quyết tâm giảm phụ thuộc Trung Quốc? Bốn nguyên nhân cốt lõi

Chiến lược đa dạng hóa chuỗi cung ứng iPhone không phải quyết định dễ dàng với Apple. Dịch chuyển sản xuất ra khỏi Trung Quốc đồng nghĩa với việc từ bỏ một hệ sinh thái công nghiệp đã được xây dựng hàng chục năm, với lực lượng lao động kỹ năng cao, hạ tầng logistics hoàn chỉnh và mạng lưới nhà cung cấp linh kiện dày đặc. Nhưng có ít nhất bốn áp lực buộc Apple phải hành động.

Rủi ro địa chính trị và thuế quan. Căng thẳng thương mại Mỹ–Trung leo thang từ cuối thập niên 2010 đặt Apple vào thế dễ bị tổn thương. Khi phần lớn iPhone được sản xuất tại một quốc gia mà quan hệ ngoại giao với Mỹ có thể thay đổi bất ngờ, toàn bộ chuỗi cung ứng trở thành con tin của địa chính trị.

Bài học từ đại dịch COVID-19. Năm 2022, nhà máy Zhengzhou của Foxconn tại Trung Quốc bị gián đoạn nghiêm trọng do các biện pháp phong tỏa. Hậu quả trực tiếp là Apple không thể giao đủ iPhone 14 Pro trong mùa cao điểm cuối năm. Đây là minh chứng cụ thể nhất cho rủi ro khi tập trung quá nhiều vào một địa điểm sản xuất duy nhất.

Chiến lược "China plus one" của toàn ngành. Apple không đơn độc. Làn sóng dịch chuyển sản xuất ra khỏi Trung Quốc đang diễn ra trên toàn ngành điện tử, từ Samsung, Google đến các thương hiệu thiết bị điện tử tiêu dùng khác. Apple chỉ đang thực hiện chiến lược mà cả ngành đang theo đuổi, với quy mô và nguồn lực lớn hơn.

Hấp dẫn của thị trường nội địa Ấn Độ. Không giống các nước sản xuất thuần túy, Ấn Độ với 1,4 tỷ dân đồng thời là thị trường tiêu thụ khổng lồ. Sản xuất tại chỗ giúp Apple tiết kiệm chi phí logistics và thuế nhập khẩu khi bán trực tiếp cho người tiêu dùng Ấn Độ.

Vai trò của chính phủ Ấn Độ: Chính sách trải thảm đỏ cho Apple

Ấn Độ không thụ động chờ Apple đến. Chính phủ của Thủ tướng Narendra Modi chủ động triển khai Chương trình Khuyến khích Sản xuất Liên kết (PLI) dành riêng cho smartphone, cung cấp các khoản trợ cấp trực tiếp để bù đắp chi phí sản xuất cao hơn so với Trung Quốc hay Việt Nam. Foxconn, Tata và Pegatron đều được hưởng lợi từ chương trình này khi mở rộng nhà máy tại Ấn Độ.

Tuy nhiên, chương trình trợ cấp PLI cho smartphone sẽ hết hiệu lực vào ngày 31/3/2026, theo Báo Phú Thọ. Đây là thách thức lớn nhất mà Apple phải đối mặt trong giai đoạn tiếp theo. Khi "phao cứu sinh" về chi phí không còn, liệu Ấn Độ có còn đủ sức cạnh tranh so với Việt Nam và Mexico trong cuộc đua thu hút đầu tư sản xuất từ Apple?

Ở góc độ tích cực, Ấn Độ đang nỗ lực xây dựng hệ sinh thái linh kiện nội địa cho ngành smartphone, bao gồm pin lithium-ion, vỏ máy và linh kiện cho AirPods. Nếu thành công, Ấn Độ sẽ không chỉ là nơi lắp ráp mà còn trở thành một mắt xích sản xuất linh kiện thực sự trong chuỗi cung ứng toàn cầu của Apple. Đó mới là mục tiêu dài hạn của chính phủ Modi.

Ấn Độ: Vừa là công xưởng, vừa là thị trường 9 tỷ USD

Điều khiến Ấn Độ khác biệt so với các nước lắp ráp iPhone khác là sự kết hợp hiếm có giữa vai trò sản xuất và tiêu thụ. Theo Phong Vũ và Báo Phú Thọ, doanh thu của Apple tại thị trường Ấn Độ đạt 9 tỷ USD, với mức tăng trưởng 19% trong quý I tính đến tháng 3/2024.

Để phục vụ thị trường này, Apple không chỉ mở nhà máy mà còn đầu tư mạnh vào hạ tầng bán lẻ. Hiện có 6 cửa hàng Apple Store đang hoạt động tại Ấn Độ, và Apple đang đàm phán để ra mắt dịch vụ Apple Pay tại đây trong năm 2026, theo thông tin từ Phong Vũ.

Về xuất khẩu, 14 triệu thiết bị đã được xuất khẩu từ Ấn Độ trong năm 2025, tăng 9% so với năm trước, với các thị trường đích bao gồm Mỹ, châu Âu và Trung Đông, theo Counterpoint Research. CEO Tim Cook đã xác nhận điều này một cách rõ ràng: "Phần lớn nhu cầu tại thị trường Hoa Kỳ hiện đang được đáp ứng bởi các sản phẩm iPhone sản xuất tại Ấn Độ." Đây là tuyên bố cho thấy iPhone Made in India không chỉ là sản phẩm dành cho người Ấn Độ mà đã trở thành hàng hóa xuất khẩu chiến lược.

Apple mở rộng sản xuất iPhone mới nhất tại Ấn Độ - bước chuyển chiến lược khỏi Trung Quốc - Nguồn từ Báo Đầu Tư

Thách thức thực sự: "Made in India" chưa thể thay thế hoàn toàn Trung Quốc

Con số 25% ấn tượng, nhưng cần đặt nó trong bối cảnh đầy đủ hơn. Theo Báo Đầu Tư, dù Ấn Độ đảm nhận khâu lắp ráp cuối, Trung Quốc vẫn giữ vai trò trọng yếu trong chuỗi cung ứng với các linh kiện điện tử và cơ khí giá trị cao. Nói cách khác, "vỏ ngoài Made in India" nhưng nhiều linh kiện bên trong vẫn xuất phát từ Trung Quốc.

Ấn Độ hiện chủ yếu đảm nhận công đoạn lắp ráp cuối (final assembly), tức là ghép các linh kiện được cung cấp từ nhiều nơi lại thành sản phẩm hoàn chỉnh. Đây là khâu tạo ra ít giá trị nhất trong chuỗi sản xuất, so với thiết kế chip, sản xuất màn hình hay chế tạo cơ cấu cơ khí chính xác. Quá trình nội địa hóa chuỗi cung ứng tại Ấn Độ để thực sự giảm phụ thuộc vào linh kiện Trung Quốc còn cần thêm nhiều năm đầu tư.

Áp lực chính trị cũng là biến số khó lường. Tổng thống Donald Trump đã trực tiếp cảnh báo Tim Cook không nên mở rộng sản xuất tại Ấn Độ trong một hội nghị thượng đỉnh tại Doha, theo Phong Vũ. Đây là tín hiệu rõ ràng rằng Washington muốn Apple đưa sản xuất về Mỹ thay vì chuyển sang một quốc gia thứ ba. Apple đang đứng giữa áp lực từ nhiều phía, và không có lựa chọn nào là hoàn toàn an toàn.

Chi phí sản xuất tại Ấn Độ vẫn cao hơn Trung Quốc và Việt Nam khi chưa tính trợ cấp PLI. Khi chương trình PLI hết hạn vào 31/3/2026, Apple sẽ phải quyết định liệu có tiếp tục mở rộng tại Ấn Độ với chi phí thực tế hay tìm kiếm điểm đến khác trong chuỗi dịch chuyển sản xuất toàn cầu.

Kết luận

Apple đạt 25% iPhone sản xuất tại Ấn Độ là kết quả rõ ràng nhất của một chiến lược địa chính trị dài hơi trong chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu. Từ 6% năm 2023 lên 25% năm 2025, với 55 triệu thiết bị được lắp ráp tại Ấn Độ trong một năm, Apple đã chứng minh rằng việc dịch chuyển sản xuất ra khỏi Trung Quốc không chỉ là khẩu hiệu mà là thực tế có thể đo lường được.

Trung Quốc vẫn chưa thể bị thay thế hoàn toàn trong chuỗi cung ứng iPhone, đặc biệt ở khâu sản xuất linh kiện giá trị cao. Nhưng hướng đi đã xác lập. Giai đoạn 2026–2030 sẽ cho thấy Apple lựa chọn thế nào khi đứng giữa áp lực từ Washington, sự không chắc chắn sau khi PLI Ấn Độ hết hạn, và nhu cầu liên tục giảm thiểu rủi ro chuỗi cung ứng. Với người dùng tại Việt Nam và Đông Nam Á, những diễn biến này sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến giá iPhone, thời gian cung ứng và chiến lược mở rộng thị trường của Apple trong khu vực.

---

Câu hỏi thường gặp

iPhone "Made in India" có chất lượng khác iPhone "Made in China" không?

Không có sự khác biệt về chất lượng. Apple áp dụng cùng một tiêu chuẩn kiểm soát chất lượng tại tất cả cơ sở sản xuất toàn cầu, và nhiều linh kiện quan trọng bên trong vẫn đến từ cùng nhà cung cấp dù thiết bị được lắp ráp ở đâu.

Tại sao Apple chọn Ấn Độ thay vì Việt Nam để mở rộng sản xuất iPhone?

Ấn Độ có thị trường nội địa 1,4 tỷ dân với doanh thu 9 tỷ USD cho Apple, kết hợp với chương trình trợ cấp PLI hấp dẫn và tham vọng địa chính trị trở thành công xưởng thế giới. Việt Nam vẫn đóng vai trò quan trọng cho MacBook, iPad và AirPods trong chuỗi cung ứng Apple.

Apple có thực sự thoát khỏi phụ thuộc Trung Quốc sau khi đạt 25% sản xuất tại Ấn Độ không?

Chưa. Ấn Độ hiện chủ yếu đảm nhận khâu lắp ráp cuối, trong khi phần lớn linh kiện điện tử và cơ khí giá trị cao vẫn đến từ Trung Quốc, theo Báo Đầu Tư.

Sau khi chương trình trợ cấp PLI của Ấn Độ hết hạn ngày 31/3/2026, Apple sẽ làm gì?

Apple chưa công bố kế hoạch cụ thể, nhưng nhiều chuyên gia ngành nhận định rằng Apple sẽ tiếp tục đàm phán với chính phủ Ấn Độ về các ưu đãi mới, song song với việc đánh giá lại hiệu quả chi phí để quyết định mức độ mở rộng tiếp theo tại đây.

Khám Phá

ASRock H610M Combo II: Bo Mạch Lai DDR4/DDR5 Cho Ngân Sách Linh Hoạt ASUS ROG Flow Z13-KJP: Gaming Tablet 110 Triệu Mở Đặt Trước tại Việt Nam OpenClaw AI: Công cụ tự động hóa đang thay đổi cách làm việc Xiaomi Redmi Note 14 năm 2026: Máy quốc dân còn đáng mua không?